Những nét độc đáo của chương trình Tổng Hợp ở TH.KMTĐ

Email In PDF
TuaNhungNetDocDaoCuaCTrinhtHop 

Tháng 3 năm 1965, Giáo sư Dương Thiệu Tống đã đệ trình Hội Đồng Khoa, Đại Học Sư Phạm Sàigòn Dự án đại cương: “Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức (thuộc Trường Đại Học Sư Phạm Sàigòn)” , khi ấy Khoa trưởng là Giáo sư Tiến sỹ Trần Văn Tấn, gồm 14 trang, khổ 20, 5 x 29,5 cm. Đây là tài liệu cơ bản nhất để tìm hiểu chủ trương hình thành của trường ra sao.

           Sau 5 năm hoạt động, năm 1970, tài liệu chi tiết số 1 của Phòng Nghiên Cứu của trường: “ Trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức và Công cuộc kiểm nghiệm Chương trình Giáo Dục Tổng Hợp”, 67 trang, in ronéo khổ 20x 26 cm, ghi rõ khái niệm về định hướng, mục tiêu và tổ chức của trường rường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcvà chương trình cụ thể của các môn: Quốc Văn, Anh Văn, Pháp Văn, Toán, Lý Hóa, Vạn Vật, Kiến Thức Xã Hội, Kinh tế gia đình, Công Kỹ nghệ, Doanh thương, Canh nông, Hướng dẫn Đức dục, Hướng dẫn Khải đạo, Thư viện do các  trưởng tiểu ban các môn học cùng Phòng Nghiên Cứu hợp tác soạn và phổ biến rộng rãi đầu tiên trong trường.

Năm 1971, đúc kết 7 năm thực nghiệm chương trình học đệ nhất cấp và đệ nhị cấp với tốt nghiệp lớp 12 khóa 1 bằng Thành Chung Trung Học Tổng Hợp ngày 8 tháng 9 năm 1971 . Có hai tài liệu cơ bản:

 1. Kỷ yếu Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức, niên khoá 1970 - 1971 do Ban Nghiên Cứu (Nguyễn Nhã) và ban Giám Hiệu (Huỳnh Văn Nhì) cùng nhau biên soạn và in ty pô.

2. Diễn văn của Phó Viện trưởng Viện Đại Học Saigon kiêm Khoa trưởng Đại Học Sư Phạm Sài Gòn (Giáo sư Tiến sỹ Trần Văn Tấn), in ronéo 13 trang gồm phần tiếng Việt và Tiếng Anh.Ngoài ra còn rất nhiều những tài liệu rất cụ thể như tài liệu Sinh hoạt Nhóm (câu Lạc bộ) ; Tài liệu Sinh Hoạt Học Đường : Quan điểm - Mục tiêu - Phương Thức tổ chức sinh hoạt học đường; Đường hướng sinh hoạt, mục tiêu, các hình thức sinh hoạt; Sơ Đồ tổ chức Hội Đồng Hướng Dẫn, Sơ đồ tổ chức Ban Điều Hành Học Sinh, 20 trang, tại Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức và Cẩm nang huynh trưởng đệ nhất cấp, Trại huấn luyện hướng dẫn đức dục gồm 10 điều tâm niệm, các tiêu chuẩn chấm điểm lấy chứng chỉ huynh trưởng đệ nhất cấp...

Hiện nay tại Việt Nam,  Bộ Giáo Dục & Đào Tạo đang chủ trương đổi mới, nhất là tham khảo giáo dục ở Miền Nam trước đây, không thể không quan tâm đến các tài liệu kể trên, nhất là các tài liệu sống từ các nhà quản trị, các thầy cô giáo, các phụ huynh, các học sinh. Cũng phải nói rõ các khóa 1, 2, 3, 4, 5 đã học đầy dủ chương trình trung học tổng hợp  đệ nhất cấp (cấp 2, trung học cơ sở) đệ nhị cấp (cấp 3, trung Học Phổ thông ) trong đó khóa 1 chỉ có 6 năm vì tuyển sinh vào ngay đệ lục (lớp 7) và khóa 5 tuy học hết 7 năm, song chưa thi tốt nghiệp Tú tài Tổng Hợp  khi  trước được gọi là bằng Thành Chung Trung học Tổng Hợp. Khóa 6, 7, 8, 9 đã hoàn thành chương trình chương trình trung học tổng hợp đệ nhất cấp hay còn gọi cấp 2 hay bây giờ còn gọi Trung học cơ sở; khóa 6 học hết lớp 11, khóa 7 học hết lớp 10, khóa 8 học hết lớp 9….

Hầu hết những thầy cô giảng dạy ban đầu đã được đào tạo ở nước ngoài, sau đó được Trường Đại Học Sư Phạm Sàigòn đưa lên trường đào tạo các giáo sư. Những thầy cô không được đi du học lại được ưu tiên học lớp cao học giáo dục được mở đầu tiên tại Miền Nam, hoặc có bằng master hay cao học ưu tiên chương trình học đào tạo tiên sĩ giáo dục của Trường Đại học Sư phạm Saigon và các học sinh mới ra trường nhất là Doanh thương, Kinh tế gia đình, Công kỹ nghệ được vào học trường Đại Học Sư Phạm Sàigòn  khóa cấp tốc, có người trước đây học khóa 1 được về dạy ngay lại trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcmôn Kinh tế gia đình. Vì vậy tư liệu sống tùy theo góc độ cùa từng người biết được phần nào của toàn thể chương trình đã được thử nghiệm mà chưa có dịp đúc kết.

Các chủ trương trên rất tốt nâng chất lượng giáo dục và rất thuận lợi cho chương trình quảng bá mô hình phát triển ra toàn Miền Nam. Đặc biệt khi hội thảo  soạn chương trình trung học tổng hợp dự kiến phát triển thành 100 trường Trung học Tổng hợp, các cột trụ của trường đều tham gia cả. Chỉ rất tiếc trong vài năm cuối, nhiều thầy cô mới chuyển về  trường  chưa được hưởng những chủ trương ưu tiên trên.

Cho dù học nhiều học ít, nhiều khi chỉ vài năm, các học sinh đều có tinh thần “Kiểu mẫu” rất đặc biệt. Hiện nay do hoàn cảnh lịch sử khiến có nhiều suy nghĩ khác nhau, phản ảnh một hoàn cảnh lịch sử chính trị rất đau thương của Việt Nam, thế kỷ XX, nạn nhân của thời cuộc quốc tế, song “Kiểu Mẫu” vẫn tiêu biểu cho một nền giáo dục rất độc đáo đầu tiên của Việt nam, xin được phân tích cụ thể dưới đây:

Một là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức tạo cơ sở vững chắc, cột trụ cho sự đổi mới toàn diện giáo dục ở Miền Nam Việt Nam.

Từ định hướng, mục tiêu, chương trình, quản trị, phương pháp, cách kiểm tra đánh giá, thi cử, nhất là các môn hướng nghiệp, hướng dẫn khải đạo được thử nghiệm tại trường. Những thầy cô nồng cốt ban đầu cũa trường lại được đưa lên đào tạo tại cỗ máy trường Đại Học Sư Phạm Sàigòn có ảnh hưởng rất lớn cho giáo dục  cả Miền Nam Việt Nam, dù ở Huế , Cần Thơ cũng có trường Kiểu mẫu, song ở đây chủ yếu vẫn là một loại trường thực hành cho trường Đại học Sư phạm mà thôi.Nhiều cựu học sinh của trường đã tham gia đào tạo sư phạm nhất các môn hướng nghiệp tại Trường Đại Học Sàigòn được bổ đi dạy các trường ở Miền Nam nhất là ở Miền Tây cũng như những điều kể trên sẽ đóng góp cho sự đổi mới giáo dục ở Miền Nam.

Về định hướng, mục tiêu được ghi cụ thể chi tiết hơn cả trong Kỷ yếu, năm học 1970 - 1971. Ngay ở mở đầu đã ghi rõ: “Hiện nay, trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức đang kiểm nghiệm chương trình giáo dục tổng hợp. Nhà trường cố gắng thâu thập cái hay của các trào lưu giáo dục trên thê giới đồng thời cố gắng tự tạo một bản sắc riêng cho Việt Nam”.

Một sai lầm lớn sau này, người ta cho trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứclà trường của Mỹ lập và theo giáo dục của Mỹ khi người ta chỉ biết từ “Giáo dục Trung học Tổng hợp” cùng các môn hướng nghiệp, hướng dẫn khải đạo”. Đúng là từ Mỹ, song người ta gần như không để ý: cố gắng thâu thập cái hay của các trào lưu giáo dục trên thế giới và cố gắng tự tạo bản sắc Việt”.

Chấp bút viết như thế, người viết chính là tôi thật ra rất thận trọng, không phải chỉ căn cứ vào lý thuyết mà đã nghiên cứu khảo sát thực tế để viết như thế. Thực tế từ Thầy Dương Thiệu Tống, Hiệu trưởng đầu tiên được đào tạo “Master” tại Anh khi học tiến sĩ giáo dục mới ở Mỹ; cô Nguyệt, hiệu trưởng thứ hai được đào tạo tại Pháp; thầy Quảng,  hiệu trưởng thứ ba tuy đào tạo master  hướng dẫn khải đạo tại Mỹ , song suốt thời gian học trung học, đại học ở Việt Nam theo chương trình học ảnh hưởng giáo dục Pháp cùng tham gia phong trào thanh niên thiện chí  và hướng đạo tương tự như thầy Hóa, thày Nhì, hiệu trưởng sau này đều tham gia hướng đạo. Ngay cả Trưởng Ban nghiên cứu giáo dục là tôi, không những là chủ biên một tập san nghiên cứu nổi tiếng: Tập san Sử Địa mà còn có công trình nghiên cứu về khoa cử nho học thời Pháp thuộc, từng đi phỏng vấn các cụ nghè, phó bảng, cử nhân , tú tài nho học cùng nghiên giáo dục của Nhật, Nga; Pháp xem có gì hay đã đem vào áp dụng tại Trường . Tất cả những điều kể trên đã tạo nhiều thuận lợi cho trường thử nghiệm hiệu quả mà dưới đây sẽ phần nào phân tích cụ thể hơn.

Khái niệm tổng hợp (comprehensive) không những là bao gồm sự chuẩn bị học sinh hướng nghiệp rẽ ngang vào đời đi vào các trường huấn nghiệp, dạy nghề ngay và cả chuẩn bị tiếp tục học lên cao, khác hẳn với giáo dục phổ thông hiện thời chỉ lo đào tạo tinh hoa (Elite), tất cả học lên cao mà thôi; Tức bao gồm các môn hay  chuyên ban hướng nghiệp như Doanh thương văn phòng (D1), Doanh thương kế toán (D2), Công Kỹ Nghệ chuyên biệt (K2), Công Kỹ Nghệ Toán (BK1), Kinh tế gia đình… cùng với các môn văn hóa hiện hành hay với các chuyên ban hiện hành như  Toán (B), văn chương (C), Khoa học thực nghiệm (A).

Khái niệm tổng hợp là bao gồm các đối tượng học sinh cá nhân khác nhau, sở trường sở thích khác nhau, không phân biệt giàu nghèo… mà là giáo dục quần chúng. Khái niệm tổng hợp còn là bao gổm cả hiện đại và truyền thống. Và như thế không chỉ theo 3 nguyên tắc : Nhân bản, Dân tộc, Khai phóng mà còn 4 phương thức giáo dục chính yếu: Toàn diện - Thích nghi - Thực dụng - Tân tiến.

Và như thế giúp cho học sinh chọn nghề hợp với năng khiếu của học sinh hơn và khi phải hành nghề, học sinh đã là một người có giáo dục chứ không chỉ là người đã học nghề mà thôi. Đó là đường lối nâng cao dân trí trong mọi từng lớp xã hội Việt Nam.

     Hai là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức đi đầu trong đổi mới quản trị học đường, quản lý học sinh.

Đặc điểm tổ chức và điều hành tại Trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcđã được đúc kết trong Kỷ yếu năm học 1965-1971 (do Thầy Huỳnh Văn Nhì chấp bút) ghi rõ: Theo các nguyên tắc: Lãnh đạo tập thể, cá nhân trách nhiệm; Phù hợp với nhu cầu của nhà trường; Đặt tầm quan trọng đến sinh hoạt hiệu đòan, công tác nghiên cứu; Việc giữ gìn kỷ luật phải phối hợp với sinh hoạt hiệu đoàn thành vấn đề học sinh vụ nói chung; Hiệu năng cao.

Hiệu trưởng có sự giúp sức của 2 ban:

Hệ thống tổ chức của Trường được chia ra hai khu vực chính:

- Học vụ: gồm giáo sư giảng huấn, nghiên cứu, thư viện và học liệu, các phòng thí nghiệm, phòng thực hành, cơ xưởng

- Học sinh vụ: gồm kỷ luật, sinh hoạt hiệu đoàn, Hương dẫn khải đạo, y tế học đường.

Trường đặt nặng tính cách chuyên môn, lãnh đạo tập thể, nên hiệu trưởng nhiều khi không đồng ý làm điều gì song có bộ phận chuyên môn quyết làm, hiệu trưởng cũng sẵn sàng chiều theo. Chẳng hạn vào năm 1970, khi tất cả trường vừa đi tham dự Trại Hướng Dẫn Đức Dục cho học sinh khóa 3 tại Vũng Tầu, có ý kiến đề nghị tổ chức lễ kỷ niệm  5 năm thành lập trường, Hiệu trưởng không đồng ý vì tất cả mọi người quá mệt mà ngày tổ chức quá cận, e làm không chu đáo. Song tôi đã đề nghị để cho học sinh đứng ra tổ chức, chỉ cần mình tôi cố vấn. Đề nghị này được chấp nhận và em Vũ Ngọc Anh (11K2) làm trưởng Ban Tổ chức cùng các tiểu trưởng ban toàn là học sinh.

Nhà trường sợ không dám mời ai, chỉ mời Giáo sư Dương Thiệu Tống, hiệu trưởng đầu tiên. Không ngờ đấy lại là buổi lễ hoành tráng chưa từng có từ triển lãm, thi đấu thể thao, nhất là chương trình lễ ở giảng đường rất đặc biệt với những màn qui mô như đồng ca khối lớp 6 và khối lớp 7 do Lê Đình Huy và Lê Phước Lạc (Khóa1) chỉ huy, mỗi khối lớp hơn trăm học sinh hoặc tiết mục hát dân ca.. .

Ba là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức có nhiều biện pháp có hiệu quả rèn luyện các kỹ năng sống, chuẩn bị vào đời.

Giáo dục Miền Nam khi đó ảnh hưởng gíao dục Pháp, thiên về lý thuyết, ít thực hành, nên kỹ năng nhất là kỹ năng sống ít quan tâm.Trong khi giáo dục thực nghiệm tại Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức hết sức quan tâm đến thực hành từ các môn hướng nghiệp như Kinh tế gia đình, Doanh thương, Công Kỹ Nghệ, Canh nông vốn gần với cuộc sống, đến các  môn văn hóa khác đều mỗi tiết học có quan tâm đến rèn luyện kỹ năng trong đó có các kỹ năng sống. Đặc biệt các hoạt động ngoại khóa của từng môn học cũng như các hoạt động hiệu đoàn có những sinh hoạt mang tính bắt buộc cho từng khối lớp, nghĩa là học sinh nào cũng bắt buộc phải qua, nên tính đại trà sẽ có chứ không như các trường khác chỉ một số học sinh rất ít tinh hoa tham gia thôi.

Chính vì vậy sau 1975 một số cựu học sinh không nổi bật trong trường khi ra trường về các tỉnh, thấy nhiều khi chướng mắt, không chịu nổi, đã xông ra làm. Hoặc nhiều em học tại các trường đại học, vốn năng động từ thuyết trình thảo luận và sử dụng tham khảo tài liệu, sử dụng thư viện quen rồi trong các bạn học ở các trường khác chưa có thói quen đó!

Và như thế các kỹ năng sống trong giao tiếp từ cách nói, cách làm, cách suy nghĩ, cách sống đều chững chạc, tháo vát. Ngay những học sinh cá biệt, được các thầy cô quan tâm, khi ra trường lại rất thành công từ việc làm chuyên môn của mình, tuy không học lên cao, ngay ở nước ngoài cũng rất thành công, nhất là con cái lại dạy dỗ  học hành hơn bố, có người có con đậu cả tiến sĩ!

Sở dĩ được như thế, trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcđã có một số biện pháp sau đây:

Bốn là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức đi tiên phong đưa một số sinh hoạt ngoại khóa (extra curriculum) thành đồng khóa (co-curriculum) hay trong khóa (in-curriculum).

Trong cuối thập niên 60 và ngay cả hiện nay người ta hay dùng từ ngoại khóa (extra curriculum)… Tại Mỹ người ta đã bắt đầu dùng từ đồng khóa (co-curriculum) hay trong khóa (in- curriculum).

Tại trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcđã đi tiên phong, một số hoạt động hiệu đoàn đã trở thành trong khóa (in-curriculum) :

 Đây là hoạt động trong khóa (in curriculum) tiêu biểu nhất, vừa có tính cách bắt buộc lần lượt tới khóa của mình, mang tính đại trà vừa tổ chức chặt chẽ có chấm điểm và phát chứng chỉ huynh trưởng, nhất là tạo nhiều kỹ năng sông bằng những biện pháp cụ thể:

 Bắt buộc mỗi em phải phụ trách làm vệ sinh,  nấu ăn cho 1 ngày cho nhóm mình (2 người/1 phiên/1 ngày ); có 8 người luân phiên 4 ngày trại; bắt buộc mỗi người luân phiên điều khiển , chỉ huy, tổ chức cho nhóm mình 1 ngày và kỹ năng  tháo vát suốt trại, kỹ năng xã giao đối với thầy cô, bạn bè, hòa hợp tập thể, tinh thần yêu quê hương đất nước cũng như khả năng văn nghệ cộng đồng lửa trại…

            Hoạt động cùng khóa (co-curriculum) như:

-  Trại Về nguồn cho học sinh lớp 12 (bắt đầu khóa 1 năm 1971) trong dịp Tết Nguyên đán ở trường với nấu bánh chưng, dựng cây nêu, lửa trại ở trường….

- Kỷ yếu Về nguồn sau khi thi chưa kết quả, đại diện mỗi khóa sẽ tự lo in Kỷ yếu của khóa mình được 4 năm học: Kỷ Yếu Tiền Phong Tổng Hợp (1965-1971), 58 trang, in tại trường; Các kỷ yếu khác tự lo biên tập và  in ở ngoài trường: Về Nguồn Kỷ yếu 1972 (Khóa 2), 35 trang; Kỷ yếu Về nguồn, 1973 ( Khóa 3), 50 trang; Về Nguồn kỷ yếu cấp 12 - 1974 (Khóa 4)

Tuy  chương trình hoạt động “đồng khóa” có thể huy động học sinh  toàn thể khóa hay một nhóm chủ chốt song tinh thần Về nguồn thể hiện của tất cả học sinh của cả khóa, nên những hoạt động trên có tính rèn luyện kỹ năng , nhất là kỹ năng sống rất hiệu quả.

Dù hoàn cảnh lịch sử rất đau thương khiến cho sự khác biệt chính kiến khác nhau, song tinh thần Về nguồn “ Kiểu Mẫu”, về với cội nguồn của một ngôi trường, về với cội nguồn dân tộc, với quê hương đất nước, sẽ luôn có hấp lực cho tình thân của “Gia đình Kiểu Mẫu Thủ Đức”.

Năm là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức chủ động đặt ra môn học mới như Hướng dẫn đức dục.

Do là một trường thực nghiệm, nên trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứccó quyền lập ra môn học mới, ngoài những môn hướng nghiệp hay hướng dẫn khải đạo. Như là môn Huớng Dẫn Đức Dục, lấy những nội dung đức dục, dạy học làm người của cấp tiểu học cùng môn công dân, bổ sung các kiến thức bổ ích khác, hiện đại hơn trong các sách “Học làm người” của nhiều tác giả như Nguyễn Hiến Lê, Nguyên Duy Cần, Hoàng Xuân Việt… cùng kỹ thuật hướng dẫn hiện đại (guidance).

Chương trính và giáo sư giảng dạy được phân công theo chuyên môn người dạy như lớp 6 về học đường do thầy cô hướng dẫn khải đạo như Thầy Phạm Văn Quảng; lớp 7 về gia đình do các cô dạy kinh tế gia đình như Cô Dương Thị Kim Sơn hay Cô Mai Thị Thanh; lớp 8 về quốc gia, lớp 9 về xã hội do Thầy Nguyễn Nhã phụ trách.

Về kỹ thuật hướng dẫn, hàng tuần mỗi học sinh có bản kiểm điểm về các mặt từ học hành, kỷ luật, hạnh kiểm… tự phê điểm A, B, C, D, L, tự đánh giá mình, có thể thông qua nhóm và nộp cho thầy để đánh giá trước lớp.

Mỗi lớp thường chia ra 6 nhóm, mỗi nhóm khoảng 6 học sinh phụ trách một đề tài để thuyết trình và thảo luận, cuối cùng thầy đúc kết. Ví dụ như về quốc gia, lớp 8 có những đề tài như “Người Việt Nam”, “Nét kiêu hùng của người Việt Nam”, “Cuộc Nam tiến của Dân tộc Việt Nam”,”Vai trò của Việt Nam trong vùng Đông Nam Á”, “Phong tục Việt Nam”, “Gương ái quốc: hy sinh và can đảm”. Mỗi năm thay đổi đề tài thuyết trình….

Sáu là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức chủ động đưa những hình thức hoạt động mới hiện đại như câu lạc bộ, được gọi sinh hoạt nhóm, và hướng đạo hóa học sinh.

Hoạt động trại là hoạt động nổi bật nhất giúp học sinh rèn luyện kỹ năng sống. Có rất nhiều hình thức trại như trại du khảo, trại huấn luyện cấp trưởng, trại hướng dẫn dức dục, trại về nguồn, trại giao hữu… Có học sinh như Lê Đình Huy (K.1) tổng kết 6 năm học ở trường đã tham gia 25 trại tất cả. Riêng trại Hướng dẫn đức dục có tính bắt buộc cho học sinh khối lớp 9, mang tính giáo dục đại trà, thực hành các kỹ thuật hướng đạo, khiến sự hướng đạo hóa rất cao.

Trại Về nguồn dành cho khối học sinh lớp 12, trước khi nghỉ tết nguyên đán, cắm trại trên trường dựng nêu, nấu bánh chưng.

            Mỗi trại đều có phút suy tư , trong các buổi lửa trại, giành những phút im lặng, giáo sư nói rất êm dịu, nhẹ nhàng về cuộc đời cần phải suy nghĩ, cũng là cách dạy học làm người rất hiệu quả.

Một mô hình sinh hoạt rất hiện đại chưa có một trường học nào ngoài Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcdám thực hiện. Đó là mô hình câu lạc bộ. Năm 1970 sau khi khởi đầu thử nghiệm sinh hoạt nhóm Vùng Lên đã phổ biến toàn trường Tài liệu về Sinh hoạt nhóm, 12 trang khổ  A4. Ngay phần mở đâu đã ghi rõ: “Tại các quốc gia tiền tiến, sinh hoạt nhóm (Club) là sinh hoạt chủ chốt… và là điểm đặc sắc của học đường mới,..”. Và như thế sinh hoạt nhóm có thể đáp ứng nhu cầu tập thể trong tình thế hiện tại (tình trạng phân hóa đến cùng cực) và để chuẩn bị một tinh thần tập thể mạnh mẽ cho tương lai và nhất là sinh hoạt nhóm có thể đạt các mục tiêu:

Về tổ chức có Ban chấp hành căn cứ bản điều lệ, có chủ tịch, phó chủ tịch, thư ký, thủ quỹ. Mỗi khối, mỗi nhóm đều có thầy cô cố vấn.

- Nhóm Văn Học Nghệ Thuật, làm nội san: thuyết trình, học hát dân ca…

- Nhóm Khoa học ra Học báo, thuyết trình, chiếu phim, sưu tầm tư liệu…

- Nhóm Hùng biện tổ chức thi hùng biện…

- NHóm Anh Văn, Pháp văn sinh hoạt ngọai ngữ…

     - Nhóm Thư viện tổ chức sinh hoạt tại thư viện, trợ giúp việc quản thủ thư viện.

Bảy là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức chủ động đổi mới báo chí học đường.

Khác hẳn với các trường phổ thông ở Miền Nam hồi ấy báo chi chủ yếu là bích báo hay giai phẩm xuân, phần lớn là các bài viết văn chương. Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức báo chi rất đa dạng có nhiều hình thức: báo định kỳ như tờ Trúc Non in tại xưởng in Nhà trường, sau có tờ báo phụ Cố gắng.

            Tới các tờ đặc san như Vùng Lên, tiếng nói của Học sinh Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức, Hè 1969 hay Chuyên san như Công Kỹ Nghệ do học sinh K2 chủ trương rồi tới giai phẩm như Giai Phẩm Xuân Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức năm 1970, Giai phẩm Tổng Hợp, Xuân Tân Hợi- 1971, Giai Phẩm Xuân Quý Sửu 73 Kiểu Mẫu Thủ Đức.

Không những khác về các thể loại trên mà nhất là khác về nội dung không mang tính văn nghệ mà mang tính thời sự, tin tức. Từ tờ báo định kỳ Trúc Non, định kỳ tuần báo từ năm 1966 của Ban Báo Chí, in ti pô, với những mục như Nhật ký của Ban Báo Chí, Tường thuật và phỏng vấn trận đấu bóng bàn giữa Hội tuyển học sinh Phan Xi Cô và Hội tuyển Học sinh trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức, Tường thuật cuộc bầu cử Ban Đại diện học sinh, Truyện Cười Trường, Khóc bạn.. (Trúc Non số 2)

Đặc san như Vùng Lên với những bài như “Vấn đề hàng đội tự trị”, “Vấn đề trại của chúng ta”, “Cảm nghĩ sau đêm lửa trại”, ”Giây phút suy tư”, Phóng sự bài thuyết trình tại trại Vũng Tầu”, “Phỏng vấn tốc hành”, ”Phóng sự thể thao”, “Tin Tức”, ”Một Ngày”, ”Bình luận”, “Quốc hồn quốc túy”, “Mười yêu”, “Yêu dấu”, ”Quê hương tôi” cùng phụ trang tài liệu nội dung các bài thuyết trình của các thầy cô ở trại Cố gắng Vũng Tầu.

Chuyên san Công Kỹ Nghệ với những bài như :”Phát minh quan trọng nhất của nhân loại: “Bánh xe”, “Khai thác vùng bóng tối của…”, “Tờ báo đầu tiên”, ”Các bạn bị cận thị - tập thể dục cho đôi mắt”, “Một khám phá mới nhất cho khoa học”, ”Đồng hồ  lớn nhất thế giới”, “Đốt thóc”; “Làm báo”, “Tin Tức”, “Phóng sự”, “Tin hành lang”, “Tin giờ chót”…

Giai Phẩm Xuân Tổng Hợp lại là một tài liệu rất giá trị cho Giáo dục Trung học Tổng hợp và cả về văn hóa, các nhà nghiên cứu như tôi cũng có thể cần tới mà lại do các học sinh hay đúng hơn là những tập thể phóng viên được hướng dẫn rất kỹ về kỹ thuật phỏng vấn và kỹ thuật biên tập.Thật không ngờ lại có kết quả như thế.Như về văn hóa có ba bài phỏng vấn:

Trước hết là phỏng vấn “Nhạc sĩ Phạm Duy và Dân Ca” của Nhóm Phóng viên Tổng Hợp II (Thị Hiền (9/2), Minh Lý (9/2), Hng Thành (11B2), Bảo Đồng (10B), Thị Hiền (10D), Minh Quân(11BK1), Cường (9/2).Không ngờ bài viết với văn phong chững chạc lại có giá trị thuyết phục, phản biện lời chê trách của nhạc cổ danh tiếng Nguyễn Hữu Ba cho Pham Duy “Hiếp dâm dân ca”.Bài phng vn viết: “Trên thê giới, nhất là Hoa Kỳ và Nga, nhiều nhạc sĩ đã làm công việc biến chế đưa dân nhạc vào nhạc cổ điển… Và ở nhiều nơi khác, hiện tượng biến chế(như trên) hoặc phát triển (như Phạm Duy đã trình bày), nhạc dân ca thành nhạc thời đại rất thôngthường. Nước ta, đã có nhiều người làm việc này; riêng Phm Duy, đa số ca khúc hiện đại của ông đã bắt nguồn từ dân ca...”...   “.. chúng tôi đồng ý với Phạm Duy ở điểm: chúng ta cần phải biến cải dân ca cho phù hợp với trào lưu tư tưởng hiện đại: Đây là công việc cần thiết của những ai muốn phát huy và nuôi dưỡng dân ca. Nếu chúng ta không chịu sửa đổi và cập nhật hóa cho hợp hoàn cảnh, mà cứ giữ khư khư cái bản chất nguyên thủy của nó thì thiết nghĩ một ngày nào đó dân ca cũng sẽ bị quên lãng như hát bội và dần dần bị thay thế bởi những thứ âm nhạc khác...”

Bài viết phỏng vấn “Hai giờ với Nhạc sĩ Lê Thương: Nhạc thiếu nhi trong học đường Việt Nam của nhóm phóng viên Tổng Hợp 1: Mai (9/4), Bình (9/3), Tuyết (9/3), Tuyến (9/3), Vinh (12BK1), Hiệp 9/4), Luật (11K2), Giao (9/4), Thương (9/3) và Thu(9/4). Đây  cũng là một tài liệu rất quí cho bất cứ ai tìm hiểu về nhạc sĩ Lê Thương và nhạc thiếu nhi Việt Nam mà nhạc sĩ tài ba này đã giành cả cuộc đời của mình và là nhạc sĩ nổi danh thời tiến chiến với 10 trang. Còn thêm bài”Chuyện bên lề cuộc phỏng vấn Lê Thương. Lại thêm một thành công Giai Phẩm Tổng Hợp lại có bài nhạc “Trên đèo Hải Vân” có hàng chữ và chữ ký của nhạc sĩ tài ba này:” Mến tặng học sinh trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức”. Có lẽ chưa có bất cứ một trường nào được nhạc sĩ tài danh này mến tặng bản nhạc như thế!Sao lại không có dịp hát nhau nghe bản nhạc hay này?

Có lẽ tài liệu quí nhất phỏng vấn Cụ Nghè nho học cuối cùng Nguyễn Sĩ Giác ở điểm là độc nhất vô nhị cho những ai tìm hiểu về khoa cử nho học tiến sĩ, về ăn cỗ yến, vinh qui ra sao.., nhất là một cụ nghè cuối cùng nói không ra hơi mà vẫn tiếp nhóm phóng viên Tổng Hợp VI (Bửu Hiệp, Ngọc Cầm, Thanh Phú,Tấn Hải).Nhóm này đã viết:”Chỉ tiếc rằng mặc dù có ghi chép nhiều mà vào giờ chót, anh chủ bút cho hay báo đã sắp cạn trang, chúng tôi đành tường thuật một cách sơ lược mà thôi ...”. Trong bài phỏng vấn có chi tiết đáng nhớ: “Chúng tôi được biết khoa thi Canh tuất là khoa thi đầu tiên chịu ảnh hưởng Tây phương, kỳ thi Hội  có thi cả Quốc ngữ và Pháp ngữ. Nhưng khoa của Cụ, Pháp ngữ chưa bắt buộc, ai muốn thi Pháp ngữ cũng được....”’. Bài viết lại có đoạn văn dí dỏm như: “Bên ngoài trời bắt đằu có mưa, gió thổi vào làm chúng tôi lành lạnh. Thầy Nhã ái ngại nói với thầy hiệu trưởng Phạm Văn Quảng: “ Cụ mệt rồi!,.. Cụ Nghè nói ngay:Vâng tôi mệt lắm, thôi tha cho tôi... người cháu cụ cho biết chưa bao giờ Cụ chịu tiếp chuyện lâu như vậy.Các em cũng khoe đây là nhóm phóng viên tổng hợp duy nhất được có hai thầy đi theo,..Vì đã dự phòng dễ gì nếu không là con cháu trong nhà như thầy hiệu trưởng có bà con, Cụ mới chịu tiếp…

Song phải nói tài liệu quí nhất và dài nhất về giáo dục trung học Tổng hợp, bất cứ người nghiên cu giáo dục nào cũng không nên bỏ qua đó là 2 bài phỏng vn và thêm 1 bài viết của một học sinh khóa 2 về thầy Dương Thiệu Tống:

- Bài phỏng vấn thứ 1 là “Tìm hiểu các luồng dư luận về chương trình Giáo Dục Tổng Hợp đang kiểm nghiệm tại Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức” của nhóm phóng viên Tổng Hợp III (Hà Liên và Bích Nga với sự hợp tác của Hồng và Hương (9/2)], 13 trang. Tôi rất ngạc nhiên chỉ là học sinh lớp 10,  lớp 9 mà các em này viết bài cng, chững chạc chẳng khác nào bài viết của một thầy cô nào đó hay một người nghiên cứu nào đó và hơn thế nữa một phóng viên già dặn kinh nghiệm.Nội dung viết về “Quan niệm giáo dục mới-giáo dục tổng hợp;đường hướng, mục tiêu gíao dục mới tại Trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức, đặc diểm chương trình giảng dạy tại Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức, dư luận đối với Trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức”, từ dư luận báo chí, ý kiến của phụ huynh.Cuối bài phỏng vấn viết: “ Nhóm chúng tôi nhận thấy: việc cải tổ một nền giáo dục đòi hỏi ở nhiều cố gắng và công phu. Hơn nữa chương trình giáo dục Tổng hợp được thành lập một dự án gồm nhiều vấn đề. Vậy khi phê bình giáo dục cần phải tìm hiểu cặn kẽ để có tài liệu đích xác nhất là phải tìm hiểu tại chỗ, thấu rõ nội dung  vấn đề chứ không nên nắm lấy sự kiện mơ hồ để đả kích. Những điểm rất nhỏ trong một dự án lớn không thể làm đề tài phê bình.Chúng tôi ước mong và chờ đợi những thiện  chí về giáo dục để chương trình Tổng hợp của chúng tôi được tiếp tc tại Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức cũng như các trường khác trong tương lai.Chúng tôi trộm nghĩ bao giờ cải cách lớn cũng gặp sự chống đối nhiều khi rất nông cạn. Mong các thầy cô cứ mạnh tiến để tiếp tục công việc kiểm nghiệm một nền giáo dục mới, đã gây được nhiêu tin tưởng nơi các học sinh trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức. Học sinh mà viết dược như thế, thật tuyệt vời!

- Bài phỏng vấn hoành tráng “ Giáo Sư Phạm Văn Quảng, hiệu trưởng trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức” của Nhóm phóng viên Tổng Hợp V (Nguyễn Kế Hà Liên & Nguyễn Thị Bích Nga (10A) gồm 9 trang, khác  hẳn với các bài phỏng vấn khác, ghi rõ từng câu phỏng vấn và trả lời như:

  1. Thưa thầy trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức đã loại hẳn nền giáo dục từ chương chưa?Theo thầy, chương trình đang áp dụng hiện nay có thật sự có ích lợi thực tiễn và có theo đúng danh từ trường Kiểu Mẫu và Tổng Hợp chưa?
  2. Xin thưa Thầy cho biết trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức đã gặp những khó khăn nào ở bước đầu và hiện nay trường còn thiếu những phương tiện nào?Làm thế nào để gii quyết những trở ngại này!
  3. văn bằng này có được giá trị ngang hàng với Tú tài không?
  4. Thưa Thầy,học sinh Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức có những khuyết diểm nào, ưu điểm nào? Trong tương lai học sinh Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức có thể tiếp tục có kết quả tại các đại học Việt Nam không?
  5. Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức và các trường Tổng hợp khác có cần sửa đổi nào để thích hợp với hoàn cảnh hiện tại không?Xin thầy cho biết một vài thành quả của 5 năm kiểm nghiệm?

Những câu hỏi rất thông minh và rất khó cho người trả lời. Chính vì vậy Thầy Quảng đã đánh máy trả lời cho thật chính xác. Đây là một tài liệu rất quí!

Đặc san không chỉ có quí ở những bài phỏng vấn độc đáo, độc nhất vô nhị trên mà còn có những bài viết tình cảm rất đặc biệt của học sinh với ngôi trường, với thầy cô và bạn bè như “Một ngày ở trường” của Cò Cao Cẳng(9/4); “Nước Kiểu Mẫu” của Ô Mai Lang Thang, “Hồi ký của một học sinh mang tên Kiểu Mẫu” của HKM (11A),”Bóng Mát” (11A). Những bài viết khác thì về quê hương rất sâu đậm như “Xuân quê hương” của Mục Tử,”Hoài hương” của Châu Anh Vân, “Tục lệ mùa xuân tại Việt Nam” của Diệu Mai có cả tài liệu tham khảo,”Tết với hoa thủy tiên” của Phạm Mai Hương, “Xin cho tôi” của Lại Văn Nhi. Đặc biệt có cả nhạc sáng tác “Khung trời học trò” của Lê Đình Huy và “Sớ Táo quân” của Táo Kiểu Mẫu đều do học sinh viết rất hay về ngôi trường của mình...

Tám là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức đi  tiên phong giáo dục “Tinh thần về nguồn” một cách bài bản.

Thể hiến định hướng giáo dục mang tính truyền thống, từ chương trình các môn học thuộc khoa học xã hội, nhất là môn Hướng dẫn đức dục từ lớp 6 đến lớp 9, mỗi khối lớp học các chủ đề về truyền thống trường học, gia đình quôc gia, xã hội khiến tình thần về nguồn rất bài bản. Ví dụ học về phong tục Việt Nam, âm nhạc truyền thống Việt Nam, quốc hồn quốc túy Việt Nam, không những học sinh có kiến thức sâu sắc về truyền thống mà còn thể hiện trong cuộc sống như hình thành nhóm dân ca, khi có hát trống quân ở nhà Nhạc sĩ Phạm Duy thì nhóm náy cũng đến dự hay biểu diễn trong  chương trình văn nghệ của trường.

Trong trại hướng dẫn đức dục, một yêu cầu trong 10 điều tâm niệm được khảo hạch có điều số 1: “Tôi  luôn luôn nêu cao thanh danh của trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đứcvà danh dự của huynh trưởng”.. Điều 4: “Tôi luôn luôn kính thầy trọng bạn và lễ độ với mọi người” ; Điều 5:”Tôi luôn thờ cha kính mẹ và đùm bọc chị em tôi”; Điều 9: “Tôi luôn luôn cải tiến, rèn luyện nhân cách, trau dồi khả năng để góp phần  phát triển Trường tôi và sự hùng cường của quốc gia dân tộc tôi mai sau”. Trong 7 tiêu chí đáng giá tốt nghip huynh trưởng, về tinh thần quê hương (30 điểm) căn cứ vào cách trình bày 1 đề tài tự do nghĩ về đất nước và sự trình bày một bài ca yêu nước với s giải thích ý nghĩa tất cả trong 15 phút với các giáo sư hướng dẫn đội. Đây là sự th nghiệm trại đầu tiên ở Vũng Tầu.

Mỗi học sinh đều phải dự Trại Về nguồn khi học lớp 12, có dựng cây nêu, nấu bánh chưng ngày Tết để tiếp cận truyền thống Tết Việt ngay tại ngôi trường mà học sinh yêu mến để luôn nghĩ về nguồn khi rời trường.

           Sau đó, mỗi khóa ngay sau khi thi tốt nghiệp đều chuẩn bị Kỷ yếu Về nguồn. Thường có buổi họp trên trường sau đó về nhà tôi họp bàn tiếp. Tất cả thảy đã có 4 khóa từ khóa 1 đến khóa 4 đã trại Về Nguồn và Kỷ yếu Về nguồn với bao kỷ niệm về mái trường thân thương cũng như truyền thống Việt Nam. 

           Kỷ yều Về nguổn Tiền Phong Tổng Hợp, khóa 1, t in lấy tại xưởng công kỹ nghệ của trường, in chữ và bìa đẹp còn hình ảnh  bị mờ.

Kỷ yếu về nguồn khóa 2 và khóa 4 đẹp hơn , nhất là khóa 4, có tính nghệ thuật sáng tạo cả về cách trình bày lẫn nội dung như “ Nơi đó một thời” Giới thiệu trường; “Bạn bè dấu ái”, gồm hình ảnh tên, địa chỉ các lớp; “Nếp gấp tuyệt vời” nói về ngày truyền thống tháng 10, trại hướng dẫn đưc dục,giữ lại cho nhau; “Ở cuối đoạn đường”… với những thông tin về thi cử, các bài thi, cách tính điểm rồi “Nhìn lại”; Kết quả của Tú tài tổng hợp; “Đoản khúc cho một phần đời” với những lưu bút. Đặc biệt “tin tức cựu học sinh” có danh sách trở thành giáo sư các môn Kinh tế gia đình, Công kỹ nghệ, Doanh thương tại các nhiệm sở ở Saigòn cùng các tỉnh và cả tin tức nơi đang theo học các trường đại học trong nước… 

Tất cả bài bản trên đều hướng cho việc xây dựng  tinh thần về nguồn của học sinh Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức. Như thế dù Trường không còn tồn tại sau 10 năm, Trường vẫn tồn tại với thời gian do tinh thần về nguồn  của con cháu học sinh, thầy cô của trường độc nhất vô nhị này của Việt Nam.

Chín là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức chủ động đổi mới phương pháp dạy và học.

Tất cả cá môn học đều quan tâm đến đổi mới phương pháp dạy và học, lấy người học là trung tâm, học đi đôi với hành, Các môn như Quốc văn, Kiến thức xã hội dều có phương pháp học sinh thuyết trình thảo luận. Các môn Lý hóa, Vạn vật cũng như các môn hướng nghiệp như Công kỹ nghệ, Kinh tế gia đình, Doanh thương, Canh nông đều có phòng thí nghiệm xưởng, máy móc, vườn để thực hành.

Riêng phương pháp thuyết trình mỗi học sinh mỗi lớp đều phi tham gia, chia từng nhóm thuyết trình. Việc này, đến năm 2015 áp dụng tại khoa Văn Hóa Học trường Đại họcKhoa học Xã hội &Nhân văn, Tp. Hồ Chí Minh, các sinh viên cho là hết sức mới mẻ.

Hồi đó có phụ huynh học sinh thắc mắc sao các đề tài thuyết trình đưa ra, thầy không giảng mà lại để học sinh thuyết trình, có nhóm thuyết trình đề tài âm nhạc truyền thống Việt Nam photocopy cho cả khối tới 27 trang đánh máy.

Với cách học như vậy từ lớp 8 đã quen, nên lên đại học so với các bạn trường khác còn rất bỡ ngỡ việc tự học, tự nghiên cứu. Đặc biệt học làm người môn Hướng dẫn Đức dục lại rất quan tâm đến tự kiểm hàng tuần, tự viết bài tự kiểm thông qua nhóm và lớp, mới thấy tính hiệu quả của kỹ thuật hướng dẫn (guidance) trong cách học làm người ở trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức.

Mười là phép thi và cách đánh giá của Trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức rất độc đáo.

Đánh giá trong năm của từng môn học theo sự đánh giá quá trình từng tháng và điểm thi học kỳ. Sử dụng cách phê điểm xếp hạng tương tự như phê điểm truyền thống A: rất giỏi (Ưu: 5 điểm), B : Giỏi (Bình: 4 điểm), C: Khá (Bình thứ: 2điểm ), D: Trung bình (Thứ: 1 điểm), L: Kém (Liệt: 0điểm). Cũng là cách phê điểm hiện đại các nước như Mỹ, hay Liên Sô (không dùng chữ mà dùng s từ 0 đến 5).

Cách tính diểm  không cộng chung,không bù nhau, không hệ số mà các môn học có tính độc lập, môn nào chưa hoàn tất phải tiếp tục sao  cho hoàn tất.

           Trường còn đề nghị với Bộ Giáo Dục cho tính điểm thường niên năm lớp 11 hay lớp 12, coi như một môn loại 2, tức luôn tính tới quá trình học tập.

Cái độc đáo còn ở các hình thức bài thi, không như ở Mỹ thi toàn bài thi trc nghiệm khách quan. Các môn loại 1 (chuyên ban hay gọi môn chính phải thi trắc nghiệm(60 điểm), cả luận đề (40 điểm) và vấn đáp (40điểm).

Các môn loại 2 chỉ thi trắc nghiêm (60điểm) và luận đề (40 điểm).

Cách tính điểm đậu và xếp hạng gần giống cách tính điểm đậu và xếp hạng theo phép thi truyền thống nho học xưa.

Trước hết tính đậu rớt không cộng chung, không hệ số, sẽ tính đậu hoàn toàn khi Tất cả các môn loại 1 và loại 2 đều có điểm D (trung bình) trở lên hay chỉ có một môn loại 2 bị L.

Đậu bán phần tức chỉ cần thi môn nào rớt khi bị 1 điểm L môn loại 1 hay 2 môn loi 2 hay 1 môn loại 1, 1 môn loại 2.

Rớt khi có 2 môn loại 1 bị L hay 3 môn bị  điểm L (1 môn loại 1 và 2 môn loại 2 bị điểm L hay cả 3 môn loại 2 bị diểm L).

           Còn xếp lọai đậu tùy theo số điểm A hay B hay C có qui định rõ ràng để xếp loại rt giỏi (Ưu), Giỏi (Bình), Khá (Bình Thứ), Trung bình (Thứ).

Mười một là Trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức đặt nặng vai trò của thư viện phòng thí nghiệm, phòng bộ môn trong học tập.

Thể hiện người học làm trung tâm và học phải học hành, học hỏi nên thư viện và phòng thí nghiệmrất quan trọng.

Không những mỗi môn học các thầy cô phải thể hiện qua phương pháp dạy và học của mình mà các hoạt động ngoại khóa, đồng khóa hay trong khóa đều tích cực thể hiện.

           Ngay tại thư viện các học sinh cùng có giờ cả lớp đến thư viện làm quen với thư viện . Lại có nhóm thư viện phụ giúp thư viện và có cả Nhóm (Câu lạc bộ Thư viện) có những sinh hoạt ở thư viện.

Chính vì vậy khi ra trường các học sinh Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức rất quen việc sử dụng thư viện khi học lên đại học trong khi các học sinh trường khác còn rất bỡ ngỡ.

Tôi mới thử đưa ra khái quát 11 điều độc đáo của trường Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức, mong trên dưới 1000 cựu học sinh Trung Học Kiểu mẫu Thủ Đức mỗi người thử viết ra một cái độc đáo của mình. Hy vọng sẽ có 1001 những điều độc đáo của Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức, đăng ở Giải phẩm ebook nhân kỷ niệm 50 năm ra đời trường Trung Học Kiểu Mẫu Thủ Đức để trường này tồn tại mãi với thời gian.

                                                                  Hãn Nguyên Nguyễn Nhã, ngày 7.7.2015

 

                                           DanChimBay                               

 
Cập nhật ngày Thứ sáu, 22 Tháng 4 2016 02:33  
mod_vvisit_counterToday224
mod_vvisit_counterYesterday314
mod_vvisit_counterThis week224
mod_vvisit_counterLast week2377
mod_vvisit_counterThis month2712
mod_vvisit_counterLast month11408
mod_vvisit_counterAll days559826
Total :   mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
Hiện có: 19 khách online
Your IP: 35.172.233.2
 , 
Today: Tháng 8 09, 2020